Viyana Öyküleri - 11

Wolfgang Amadeus Mozart – 6. Bölüm

Sihirli Flüt:

Mozart’ın son operası olan Sihirli Flüt, 1791’de bestecinin ölümünden 2 ay önce, Viyana’da sahnelenir. “Sigspiel”, “Şarkılı Oyun” türünün ulaştığı son nokta olarak kabul edilir. Eser, fantastik konuları içeren bir opera gibi görünür ancak, adalet ve eşitlik konuları üzerine kurulu bir toplumun tablosunu ve “Aydınlanma, benim ne olduğumu, başkalarının ne olduklarını ve ne olabileceklerini bilmek demektir… Başkalarına yardım etmek, sevinçlerini paylaşmaktır.” düşüncesini gözler önüne serer. Bu nedenle Sihirli Flüt, “Işığın karanlığı yenmesi, karanlığa karşı zafer kazanması ...” olarak yorumlanır.

Sihirli Flüt, Illuminati’ların ve Ziegenhagen’in birçok düşüncesine somut bir anlatım getirir. Buna göre, insan topluma düzen vermeyi, doğayı, insanoğlunun maddi gereksinimlerini karşılama mücadelesini, kısaca insanlık tarihi incelenerek öğrenilir. İlkel toplumlarda insanlar özgür ve eşitti. İhtiyaçları azdı ve bunlar kolayca karşılanabiliyordu. İnsanların sayıları artınca, ihtiyaçları da arttı. Artan ihtiyaçları karşılayacak olanaklar yetersiz hale geldi. Bunun sonucunda insanlar birbirlerini köleleştirmeye başladı. Eşitlik ortadan kalktı. Sınıflar ve uluslar doğdu. Despotluk insanları hayvanların konumuna indirgedi. İnsanoğlu ancak gizli erdem okulunda tinsel eğitimden geçerek aydınlanacak ve ancak bu yolla evrensel özgürlük ve eşitliğe erişecektir. İnsanoğlu yitirdiği Cennet’i ancak o zaman yeniden fethedecektir. (Thomson, s.205)

Eserin konusu hakkında ilk yorum, 1794’te “Journal der Luxus und der Moden” de çıkar:
Makalenin yazarı L. von Batzko, eseri “Aydınlıkla karanlık, iyiyle kötü, aydınlanma ile batıl inanç arasında çağlar boyunca süregelen eski bir mücadelenin betimlenmesi…” Olarak tanımlar. Yazara göre, operadaki karakterlerden Gece kraliçesi, batıl inancı; Pamina, Aydınlanmayı; Tamino, henüz yetkinleşmemiş tinselliği; Üç erkek çocuk, Aklın güçlerini; Flüt, Doğanın sesini; Çanlar, Dalkavukluğu; Güneşin yedi katlı kalkanı, Gerçek bilgiyi temsil eder.

Operanın merkezi teması insanlık sevgisidir. Bu sevgi, bir insanın genel olarak insan soydaşlarına, özel olarak da başka bir insana duyduğu özel sevgiyi kucaklar. Tamino ve Pamina’ya geçirdikleri sınamaları müzik yardımıyla alt etme gücünü veren de bu sevgidir.Born, Knigge ve Ziegenhagen gibi çağın aydınlanmış düşünürlerin ideallerinin somutlaştığı Sihirli Flüt’te, Mozart’ın hümanist biçeminin en özlü, en güzel örneği ile karşılaşırız.


Rabia TAŞALTI





Atölye Hakkında | Özgeçmişler | Fotoğraf | Video | Yazılar | Basında | Etkinlik&Duyurular | İletişim

Teşvikiye mh. Şakayık sk. Nil Apt. No:55 Da:1 Nişantaşı - İstanbul
Telefon: (0 536) 475 25 71